समय र तिथि विवरण:

चन्द्रोदय (Moonrise): २१:१० बजे (रात्री)
विहान (Morning): १८ साउन, २०८३ (आइतबार) देखि चतुर्थी व्रत प्रारम्भ।
सन्ध्या (Evening): गणेश पूजन र संकष्टी कथा श्रवण गर्ने समय।
रात्रि (Night): २१:१० बजे चन्द्रोदय पछि अर्घ्य दिएर व्रत समापन।

तिथिको समय:

चतुर्थी तिथि प्रारम्भ: १७ साउन, २०८३ (शनिबार) रात्री २३:२२ बजे।
चतुर्थी तिथि समाप्त: १८ साउन, २०८३ (आइतबार) रात्री २३:३० बजे।

गजानन संकष्टी चतुर्थीको महत्व

अमान्त हिन्दु पञ्चाङ्ग अनुसार, आषाढ महिना (पूर्णिमान्त श्रावण महिना) को कृष्ण पक्षको चतुर्थीलाई गजानन संकष्टी को रूपमा मनाइन्छ। गजानन संकष्टीको पावन अवसरमा भगवान गणेश को गजानन स्वरूपको पूजा अर्चना गरिन्छ। भगवान गजानन, धर्मग्रन्थहरूमा वर्णित भगवान गणेशका अष्टविनायक स्वरूपहरू मध्ये एक हुनुहुन्छ। गज को अर्थ हात्ती हुन्छ तथा आनन को तात्पर्य मुख हो, अतः गजाननको अर्थ 'हात्तीको मुख भएका' भन्ने हुन्छ। यस दिन गणेशजीको पूजन गर्नाले समस्त कामनाहरूको पूर्ति हुन्छ तथा व्यक्तिले महान शासक र पदाधिकारीहरूलाई पनि वशीभूत गर्न सक्छ।

प्राकट्य कथा

मुद्गलपुराण मा वर्णित भगवान गजाननको प्राकट्यको कथा अनुसार, प्राचीन समयमा लोभासुर नामक दैत्यको पापकर्मका कारण पृथ्वीलोकमा हाहाकार मच्चिन थाल्यो। त्यसपछि देवताहरूद्वारा विधिवत् आराधना गरिएपछि भगवान गणेश गजानन रूपमा प्रकट हुनुभएको थियो। भगवान गजाननले लोभासुरलाई परास्त गरी भूलोकलाई उसको प्रताडनाबाट मुक्त गर्नुभएको थियो।

गजानन संकष्टी चतुर्थी: आइतबार, १८ साउन, २०८३ (२ अगस्ट, २०२६)

Comments